Dialäkt: Züridütsch (See)

D Bahngschwindigkeit (oder au Umfangsgschwindigkeit) isch i dr Physik d Gschwindigkeit, wo en Punkt uf ere Chreisbahn het.

Herleitig

ändere

Im Gegesatz zur Winkelgschwindigkeit  , wo beschriibt, in welere Ziit es Objekt en beschtimmte Chreissektor, also en Winkel, umrundet, isch d Bahngschwindigkeit au abhängig vom Radius   vom Chreis. Logisch folgt druus, dass en Punkt uf ere sich drehende Schiibe am Rand e grösseri Bahngschwindigkeit hät, als en sich em Mittelpunkt näher befindende Punkt, wil er e grösseri Schtrecki i dr gliiche Ziit zruggleit. Eifach gseit, isch d Bahngschwindigkeit, die Gschwindigkeit, wo en Körper uf dr Chreisbahn für en beschtimmte Weg inere beschtimmte Ziit zruggleit. D Bahngschwindigkeit wird mit em Buechschtabe   bezeichnet:

 

Wänn   d Ziitduur vonere vollschtändige Umrundig vom Chreis isch ( ), so gilt:

  (Chreisumfang)

Druus folgt:

 

Biischpiil

ändere

D Bahngschwindigkeit vomene Punkt uf em Äquator vo dr Erde:

Dr Erdumfang beträit öppe

 

En Ort uf em Äquator umlauft d Erdachse in öppe 24 h (gnauer: in 23 h 56 min - wege em Umlauf um d Sunne).

D Bahngschwindigkeit isch dänn

 

Für d Schtadt Friburg im Brisgau, wo bi gnau 48° nördlicher Breiti liit, isch d Gschwindigkeit   mal so gross; das heisst nur öppe 1'100 km/h.

v = Bahngschwindigkeit; t = Ziit; T = Duur vonere Umdrehig; s = zrugggleite Weg; ω = Winkelgschwindigkeit

  Dä Artikel basiert uff ere fräie Übersetzig vum Artikel „Bahngeschwindigkeit“ vu de dütsche Wikipedia. E Liste vu de Autore un Versione isch do z finde.