Federica Diémoz

Schwiizer Dialäktoloogin

D Federica Diémoz, wo am 28. April 1975 uf d Wält choo und am 19. Augschte 2019 gstorben isch, isch en iteliänischi und Schwiizer Romanischtin und Dialäktoloogin gsi.

Lääbe un Forschig

ändere

Si isch vo Roisan im Augschtaal choo. Vo chly uuf isch si drüüschproochig gsi: Si het scho dänn Iteliänisch, Französisch und dr Augschttaaler Patois vom Frankoprovänzaalische chönne. Nach de Schuele in irem Tal isch is uf Turin abe ggange zum döört a dr Uni go Sproochen und Literatur studiere. 1999 het si mit dr volchskuntlichen Arbet über d Landwirtschaftsterminology Mémoire ethnolinguistique. La céréaliculture à Roisan de l’après-guerre jusqu’à nos jours à travers les témoignages ethnotextuels s Studium z änd broocht, und 2004 het si z Nöieburg mit dr Dokterarbet Morphologie et syntaxe des pronoms personnels sujets dans les parlers francoprovençaux de la Vallée d’Aoste promoviert. Dänn isch si Oberassistäntin und 2009 Profässoorin für d Sproochwüsseschaft a dr Uni Nöieburg woorde, mit de Spezialgebiet Galloromanischi Dialäktology und Soziolinguischtik. D Federica Diémoz isch die eerschti muettersproochlichi Frankoprovänzaalin vo de Nöieburger Dialäktologyprofässoore gsi.

D Diémoz het bin es paar Forschigsprojäkt uf de Gebiet vo dr Dialäktology vom Patois un vo dr Soziolinguistik speziell im Alperuum gschaffet und au a de Universitääte vo Turin, Aosta und Basel glehrt. Eini vo irne Projäktarbete isch dr Atlas linguistique audiovisuel des dialectes francoprovençaux du Valais romand über die yhäimische Sprooche vom Underwallis gsi. Für dialäktologische Fäldarbete isch si mit irne Studänten i diväärsi frankofooni Regioone ggange, id Pikardy, uf Walloonie, uf Südfrankrych, is Augschtaal und uf Québec und Akaadie.

Zletscht isch si als Nochfolgerin vom Andres Kristol d Diräktoorin vom Zäntrum für Dialäktology und Frankoprovänzaalischforschig vo dr Uni Nöieburg gsi; d Diräkzioonsassischtäntin isch d Dialäktoloogin Dorothée Aquino woorde. Vo 2015 bis 2017 het d Diémoz interimistisch als Diräktoorin au s Glossaire des patois de la Suisse romande gläitet, ire Nochfolger isch döört dr Yan Greub.

D Diémoz isch im Stiftigsroot vom Forum für d Zwöisproochikäit z Biel und i dr wüsseschaftliche Kommission vom Französischen Etimologische Wörterbuech gsi; si isch 2017 id SAGW-Fachgruppe für d Weschtschwiizer Fluernameforschig choo und sit afangs 2019 isch si d Presidäntin vo dr SAGW-Kommission für die nazionale Wörterbüecher vo dr Schwiiz gsi. Und au i dr berootende Fachkommissioon vom Zürcher Institut für Kompiuterlinguistik mit em Fonogrammarchyz Züri het si mitgmacht. Im Augschtal isch si Vizepresidäntin vom Centre d’Études francoprovençales René Willien woorde.

2012 het si als Verträtterin vo dr Sproochforschig us irem Heimettaal d Guldmedalie vo dr Frankofony übercho.

Am 19. Augschte 2019 isch d Federica Diémoz mit eerscht vierevierzg Joor an ere schwääre Chranket gstoorbe. E Truurfyyr für se isch am 21. Augschte 2019 i dr Pfarrchile vo irem Heimetoort Roisan gsi. Dr Regionalpresidänt vom Augschttaal Antonio Fosson het gseit: «Federica è stata una professoressa straordinaria, una valdostana che ha consacrato la sua vita agli studi e alla ricerca nei campi della dialettologia e della sociolinguistica […] le sue opere e le sue attività resteranno per sempre nel patrimonio della Valle d’Aosta.»[1] Dr Andres Kristol het zum Diémoz irem Adänke en schöne Pricht vo irem Lääben und Tue ufe Newsletter vo dr Uni Nöieburg gstellt.[2]

truckti und digitaali Publikazioone

ändere

Fuessnoote

ändere
  1. Addio a Federica Diemoz, una vita dedicata alla tutela dei patois uf valledaostaglocal.it
  2. Andres Kristol: Federica Diémoz 28 avril 1975 – 19 août 2019 (Memento vom 17. Oktober 2019 im Internet Archive) uf unine.ch