Hauptmenü ufmache

Sitte

e Gmeind, Stadt und Hoptort vom Wallis
Disambig.svg Dä Artikel behandlet d Ortschaft Sitte/Sion in dr Schwiiz. Für witere Bedütige vom Begriff Sitte lueg Sitten; für de Begriff Sion lueg Sion (Begriffsklärig).

Sittu (franz. Sion; fp. [a ʃõ, çjũ] Chyoun?/i[2]; dt. Sitten) isch en Munizipalgmeind und dr Hauptort vom Kanton Wallis in dr Schwiiz. Sittu isch au dr Hauptort vom Bezirk Sittu (franz. District de Sion).

Sitte
Wappe vo Sitte
Basisdate
Staat: Schwiiz
Kanton: Wallis (VS)
Bezirk: Sittew
BFS-Nr.: 6266i1f3f4
Poschtleitzahl: 1950
UN/LOCODE: CH SIR
Koordinate: 594446 / 12021346.2333337.366654500Koordinaten: 46° 14′ 0″ N, 7° 22′ 0″ O; CH1903: 594446 / 120213
Höchi: 500 m ü. M.
Flächi: 25.6 km²
Iiwohner: i34'599 (31. Dezämber 2017)[1]
Website: www.sion.ch
Sitte vom Bärg vo Nax us gsee

Sitte vom Bärg vo Nax us gsee

Charte
ArnenseeLac de SéninLauenenseeLac des AudannesLac de TseuzierBassin de GodeyLac de DerborenceLac du Mont d'OrgeKanton BernKanton WaadtBezirk ContheyBezirk EringBezirk EringBezirk MartinachBezirk SidersArbazGrimisuatSavièseSitteVeysonnazCharte vo Sitte
Iber des Bild
ww

Inhaltsverzeichnis

GeografiBearbeite

Sittu lit üfer rächte Siita vaner Rottu am Bach Sionne, wo vom Bärg abe chunt. Vaner Gmeindsflechi sint 39,9 % landwirtschaftlechi Flechi, 23,4 % Wald, 30,6 % Sidligsflechi und 6 % süschtigi Flechi.[3]

GschichtBearbeite

Sittu ischt zum eerschtu Mal gnennt choo im Jaar 859 als Sedunum, Bramois Ändi 8. Jh. als Bramosium, Les Agettes 1190 als Agietes, Gieti.

Usgrabige bewiise, ass d Gegend vom hütige Sittu scho in dr Steizit besiidlet gsi isch. D Dolme vo Petit-Chasseur (2900–2200 v. Chr.) ghöre zu de wichdigste Relikt vom urzitleche Megalithbau im Alperuum. Im Johr 2008 isch eini vo de grösste keltische Nekropole in de Schwiizer Alpe mit über 200 Greber freigleit worde. D Greber stamme us dr erste Iisezit zwüsche 800–500 v. Chr.

Wo im Johr 15 v. Chr. d Römer s Wallis, wo bis denn keltisch gsi isch, eroberet hai, isch d Siidlig Sedunum entstande, vermuetlig dört, wo s Oppidum vo de Seduner gsi isch. 580 isch dr Walliser Bischofssitz vo Martinach do ane verleit worde, und ab 999 het dr Bischof gliichzitig au as Landesherr gamtet.

In dr Nöchi vo dr Stadt hai am 13. Novämber 1475 d Oberwalliser und d Bärner d Truppe vom Herzog vo Savoye im ene Kampf, wo Schlacht uf dr Planta heisst, besiigt.

1968 isch d Gmeind Bramois (dt. Brämis) mit Sittu vereinigt worde. Im Joor 2013 isch di ehemoligi Gmeind Salins zu Sittu cho, und im Joor 2017 s ehemolige Les Agettes, wo vorhär zum Bezirk Ering ghört hed.

IwonerBearbeite

Quella: Bundesamt für Statistik 2005[4]

Jaar 1850 1860 1870 1880 1888 1900 1910 1920
Sion 3307 4706 5456 5500 6099 6751 7254 7642
Salins 258 339 456 464 471 504 532 552
Les Agettes 210 228 268 270 251 278 310 288
Jaar 1930 1941 1950 1960 1970 1980 1990 2000
Sion 8657 10245 11770 16910 21925 22877 25336 27171
Salins 566 605 636 599 602 705 767 883
Les Agettes 247 270 239 193 150 193 237 270

Dr Üsländeraateil ischt 2010 bi 26,3 % glägu.[3]

PolitikBearbeite

Dr Ggmeindspresident va Sittu ischt dr Philippe Varone (Stant Juni 2019).

Spraach und TialäktBearbeite

Bi dr Volchszellig 2000 heint vannu Iwonru 82,7 % Franzeesisch als Höiptspraach aagigää, 5,5 % Titsch, 3 % Italienisch und 8,8 % anneri Spraache.[3]

Dr tradizionäll Tialäkt va Sittu gcheert zum Frankoprovenzalisch.

InstituziooneBearbeite

BilderBearbeite

WeblinggBearbeite

  Commons: Sittu – Sammlig vo Multimediadateie

  Sittu in dr Topographia Helvetiae, Rhaetiae et Valesiae (Matthäus Merian) im dütschsprochige Wikisource

FuessnoteBearbeite

  1. Ständige und nichtständige Wohnbevölkerung nach Jahr, Kanton, Bezirk, Gemeinde, Bevölkerungstyp und Geschlecht (Ständige Wohnbevölkerung). In: bfs.admin.ch. Bundesamt für Statistik (BFS), 2018-08-31. Abgrüeft am 2018-09-30.
  2. Yè é ouey i noûtro patouè: dictionnaire du patois de Nendaz: 1998
  3. 3,0 3,1 3,2 Bundesamt für Statistik: Regionalporträts 2012: Kennzahlen aller Gemeinden, Mai 2012
  4. Bundesamt für Statistik: Eidgenössische Volkszählung 2000: Bevölkerungsentwicklung der Gemeinden 1850–2000. Bern 2005 (Online uf bfs.admin.ch, Date im Aahang)