Labiodentale Nasal
IPA-Nummere 115
IPA-Zeiche ɱ
IPA-Bildli
Teuthonista ?
X-SAMPA F
Kirshenbaum M
Hörbiispiil/?

De labiodentali Nasal isch en Konsonant wo phonetisch in viile Sprooche vorchùnt, so au im Alemannische, als Phonem aber schynts in fascht keinere Sprooch. Nùmme im Kukuya Dialäkt vùm Teke, enere Bantu-Sprooch uss Zentralafrika, söll er en Phonem sy[1]. In dänne Sprooche, wo de Luut als Allophon hen, ergit sich de Luut uss /m/ oder /n/ dur Assimilierig vor labiodentale Konsonante (/f v ʋ/). S Zeiche im IPA defür isch [ɱ].

Artikulation

ändere
  • Es isch en Verschlùssluut; dr Lùftstrom im Muul wird ganz blockiert. Im Gägesatz zue orale Verschlùssluut wird d Lùft aber nit ùff eimool dur s Muul glööst, sùndern ohni Ùnterbrächig dur d Noos abgloo.
  • De Artikulationsort isch labiodental; er wird mit dr Ùnterlippe ùn de Zään artikuliert.
  • D Phonation isch stimmhaft; derwyylscht er produziert wird, vibriere d Stimmbänder.
  • Es isch en nasale Konsonant; d Lùft goot dur d Noos usse.
  • Es isch en egressive Konsonant; er wird allei dur s Usstoosse vo Lùft mit de Lunge ùn em Zwerchfell erzüügt, wie die meischte mänschliche Sproochluut.

Verbreitig

ändere
Sprooch Wort IPA-Transkription Bedütig Bemerkig
Alemannisch Oberelsässisch d'r Senft   [d̥əʁ̞ ˈz̥ɛɱv̥t] ‚dr Sänf‘
Züritüütsch Gomfi   [ˈg̊oɱv̥i] ‚Gutsi‘
Dütsch Unfall   [ˈʊɱfal] ‚Ùnfall‘
Tschechisch tramvaj [ˈtraɱvaj] ‚Tram‘
Änglisch comfy   [ˈkʰʌɱfi] ‚gmietlig‘
Griechisch έμβρυο [ˈe̞ɱvrio̞] ‚Embryo‘
Italienisch invece [iɱˈvetʃe] ‚im Gägedeil‘
Teke-Kukuya[2] [ɱíì] ‚Auge‘ Phonemisch
Norwegisch komfyr [kɔɱˈfyːɾ] ‚Ofe‘
Spanisch influencia [ĩɱˈflwẽ̞nθja] ‚Yflùss‘

Literatur/Quelle

ändere
  1. Ladefoged, P., Meddieson, I. The Sounds of the World's Languages. Blackwell Publishing. Malden, MA (USA). 1996. Syte 18
  2. Paulian (1975:41)
  Konsonante Lueg au: IPA, Vokale  
Bilabial Labiodental Dental Alveolar Postalv. Retroflex Alveolopalatal Palatal Velar Uvular Pharyngal Epiglottal Glottal
Nasal m ɱ n ɳ ɲ ŋ ɴ
Plosive p b t d ʈ ɖ c ɟ k ɡ q ɢ ʡ ʔ  Schnalzluut  ʘ ǀ ǃ ǂ ǁ ǃ˞
Affrikat p̪f b̪v ts dz ʈʂ ɖʐ ɟʝ kx ɡɣ ɢʁ  Implo­siv  ɓ ɗ ʄ ɠ ʛ
Frikativ ɸ β f v θ ð s z ʃ ʒ ʂ ʐ ɕ ʑ ç ʝ x ɣ χ ʁ ħ ʕ ʜ ʢ h ɦ  Ejektiv  ʈʼ ʂʼ q͡χʼ
   Approximante    ʋ ɹ ɻ j ɰ θʼ ɬ’ ʃʼ ɕʼ χ’
Vibrante ʙ r ɽr ʀ t͡θʼ t͡sʼ t͡ɬʼ t͡ʃʼ ʈ͡ʂʼ c͡ʎ̝̥ʼ k͡xʼ k͡ʟ̝̊ʼ
Flap/Tap ѵ ɾ ɽ co-artikulierti Frikativ  ʍ w ɥ ɫ
lat. Frikativ ɬ ɮ co-artikulierti Plosiv  k͡p ɡ͡b ŋ͡m
lat. Approximante l ɭ ʎ ʟ
Bi de Spalte wo grau sin, goot mer devo uss, dass si nit artikuliert werde chönne; wysi Spalte, ùn Zeiche, wo nit verlinkt sin, hen kei offiziels IPA-Zeiche un/oder sin uss keinere Sprooch bekannt.